فلز قلع، یکی از عناصر جدول تناوبی است که با علامت اختصاری Sn ( نام کامل آن به لاتین stannum است )، نشان داده می شود. فلز قلع یکی از پر مصرف ترین فلزات در ساخت ترکیبات فلزی و آلیاژهای صنعتی است که اهمیت این فلز مهم را می توان بهتر درک کرد . این فلز به صورت سنگ معدنی از دل معادن استخراج می شود. اولین معادل استخراج قلع که به طور رسمی پ بنا شد، معادن cornwall واقع در جنوب انگلستان بود. از این معادن تجارت بزرگی به خاورمیانه و اروپا صورت می‌گرفت. که به عنوان یکی از معادن سود ده در انگلستان از آن ها نامبرده می شود.

ویژگی های فلز قلع

بلورهای قلع به نقره ای رنگ است و از لحاظ ظاهری بسیار شبیه و هم رنگ با فلز نقره می باشد. این فلز بسیار قابل انعطاف و چکش خوار است. فلز قلع برخلاف دیگر فلزات سخت نبوده و بسیار نرم و ضعیف است اما چکش‌خواری خوبی دارند. این فلز در برابر فرسایش مقاوم بوده و در واکنش با هوا اکسید نمی شود. به همین دلیل است که از فلز قلع به عنوان پوشش و ماده ترکیبی در بسیاری از سازه های فلزی استفاده می شود. زیرا این فلز مانع از اکسید شدن فلز اصلی سازه می شود.

فلز قلع

نکته قابل توجه و مهم در رابطه با قلع  این است که فلز قلع در برابر اسیدهای قوی، مواد قلیایی و نمک های اسیدی مقاومت خود را از دست می دهد. در نتیجه به راحتی واکنش داده و اکسید می گردد. اکسید های قلع به صورت دانه های سفید و ریز است و به آن نمک قلع گفته می شود.

کاربردهای فلز قلع در صنایع

در دوران باستان از فلز قلع در ساخت سکه های برنزی و ظروف مسی استفاده می شد. البته از همان زمان های دور برای جلوگیری از زنگ زدگی مس، ظروف مسی باید قلع اندود می شود. این کار مانع از تولید ماده سمی حاصل از اکسید مس در اثر حرارت می شود. هنوز هم برای ساخت ظروف فلزی از فلز قلع جهت روکش کردن فلز اصلی ظرف استفاده می‌شود. برای پوشش و عایق کردن فلزاتی همچون سرب، روی، فولاد، فلز قلع مورد استفاده قرار می گیرد. از آلیاژهایی که از مشتقات فلز قلع به دست می آید می توان به برنز، بابیت، پیوتر، برنز فسفر دار، لحیم و فلز سفید زد زنگ اشاره نمود. برنز از ترکیب فلز قلع و فلز مس است و به صورت آلیاژ مقاوم در برابر اکسید شدن ساخته می شود.

فلز قلع، معرفی، کاربردها و مصارف

فلز برنز نیز از قدیم برای ساخت سکه، صفحات خام و تخت جهت ساخت ظروف و وسایل تزیینی و … بسیار پر کاربرد بوده است، به همین دلیل، وجود قلع در سطح آن ضد زنگ بوده است. از دیگر کاربرد های رایج فلز قلع که امروزه مصرف زیادی دارد، ساخت مفتول ها باریک قلع جهت لحیم کاری قطعات الکترونیکی است. مفتول های باریک قلع که به آن سیم لحیم گفته می شود، از ترکیب ۶۰ درصد قلع و ۴۰ درصد سرب بدست می آید. از فلز قلع و البته اکسید آن در ساخت شیشه های عایق دربرابر یخ زدگی و مه، تابلو های شب نما، پلاستیک، تولید رنگ های چاپ، قوطی کنسرو و … نیز بهره برده می شود.

آبکاری فلز قلع

پوشاندن یک جسم با یک لایه نازک از یک فلز با کمک یک سلول الکترولیتی آبکاری نامیده می‌شود. جسمی که روکش فلزی روی آن ایجاد می‌شود باید رسانای جریان برق باشد.استفاده از آلیاژهای غنی از سرب بدلیل مقاومت به خزش مطلوب در شرایط كاری رادیاتور توصیه شده است. در صورتی می‌توان از آلیاژهای قلع – سرب با درصد كمتر قلع جهت لحیم كاری استفاده كرد كه آنها در شرایط محیط های كلریدی رادیاتور مقاوم به خوردگی باشند.خوردگی آلیاژ لحیم با ظهور تركیبات سفید رنگ در محل اتصالات ، سبب انهدام و نشتی رادیاتور می‌شود. سرعت خوردگی سرب ، قلع و آلیاژهای آن در اتمسفر و الكترولیتهای خورنده در این مورد به روش كاهش وزن و پلاریزاسیون كاتدی اندازه‌گیری می گردد.

نظرات و پیشنهادات شما؟

آیا مطلب فوق را پسندیدید ؟ در مطلب امروز فلز قلع و کاربرد های آن را را  بررسی کرده ایم. نظرات، پیشنهادات و تجربیات خود را در رابطه با کاربرد فلز قلع، تجربیات در زمینه فلز قلع و دیگر تجربیات مرتبط خود را در قسمت دیدگاه این پست با ما به اشتراک بگذارید.